WASHINGTON/BEIJING, ngày 7 tháng 5 (Reuters) – Bộ trưởng Tài chính Hoa Kỳ Scott Bessent và Trưởng đoàn đàm phán thương mại Jamieson Greer sẽ gặp Ủy viên phụ trách kinh tế của Trung Quốc, ông Hà Lập Phong (He Lifeng), tại Thụy Sĩ vào cuối tuần này trong một cuộc hội đàm có thể là bước đầu tiên nhằm giải quyết cuộc chiến thương mại đang làm gián đoạn nền kinh tế toàn cầu.

Tin tức về cuộc gặp dự kiến tại Geneva – lần đầu tiên được Washington công bố vào tối thứ Ba – đã khiến chỉ số tương lai chứng khoán Mỹ tăng cao. Các thị trường chứng khoán Trung Quốc và Hồng Kông cũng tăng điểm trong phiên giao dịch tại châu Á vào thứ Tư.

Cuộc đàm phán diễn ra sau nhiều tuần căng thẳng leo thang, khi thuế nhập khẩu hàng hóa giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới đã tăng vọt vượt quá 100%, tương đương với điều mà ông Bessent hôm thứ Ba mô tả là “một cuộc cấm vận thương mại”.

Tình trạng bế tắc, cùng với quyết định của Tổng thống Mỹ Donald Trump hồi tháng trước về việc áp thuế diện rộng đối với hàng hóa từ hàng chục quốc gia khác, đã làm đảo lộn chuỗi cung ứng, gây biến động các thị trường tài chính và làm dấy lên lo ngại về nguy cơ suy giảm mạnh của tăng trưởng toàn cầu.

Các nhóm đàm phán gặp nhau tại Thụy Sĩ – quốc gia nổi tiếng với lập trường trung lập – dự kiến sẽ thảo luận về việc giảm bớt các mức thuế diện rộng, theo hai nguồn thạo tin về kế hoạch. Một trong các nguồn tin cho biết, cuộc đàm phán cũng sẽ đề cập đến thuế với một số mặt hàng cụ thể, các biện pháp kiểm soát xuất khẩu, và quyết định của ông Trump về việc chấm dứt các miễn trừ “de minimis” đối với hàng nhập khẩu có giá trị thấp.

Quốc vụ viện Trung Quốc đã không đưa ra phản hồi ngay lập tức trước yêu cầu bình luận được gửi qua fax.

“Cảm nhận của tôi là cuộc gặp này sẽ nhằm giảm leo thang căng thẳng,” ông Bessent nói với Fox News sau khi thông báo được công bố. “Chúng ta phải hạ nhiệt tình hình trước khi có thể tiến lên phía trước.”

Một người phát ngôn Bộ Thương mại Trung Quốc sau đó xác nhận rằng Trung Quốc đã đồng ý gặp các đặc phái viên của Mỹ.

“Trên cơ sở xem xét đầy đủ kỳ vọng toàn cầu, lợi ích của Trung Quốc và những yêu cầu từ ngành công nghiệp và người tiêu dùng Mỹ, Trung Quốc đã quyết định nối lại tiếp xúc với Hoa Kỳ,” người phát ngôn cho biết, đồng thời dẫn một câu tục ngữ rằng “hành động nói lên nhiều hơn lời nói”.

Đây là cuộc gặp đầu tiên giữa các quan chức cấp cao Trung Quốc và Hoa Kỳ kể từ khi Thượng nghị sĩ Mỹ Steve Daines gặp Thủ tướng Lý Cường tại Bắc Kinh vào tháng Ba.

Bắc Kinh trước đó chủ yếu sử dụng giọng điệu cứng rắn trong bối cảnh căng thẳng với Washington leo thang, nhiều lần tuyên bố sẽ không đàm phán trừ khi Mỹ dỡ bỏ các mức thuế áp đặt.

Tuy nhiên, báo hiệu một sự thay đổi trong cách tiếp cận, Bộ Thương mại Trung Quốc hôm thứ Sáu cho biết họ đang “đánh giá” đề nghị từ Washington về việc tổ chức đàm phán.

Khi được hỏi về sự thay đổi lập trường rõ rệt này vào thứ Tư, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc, ông Lâm Kiển (Lin Jian), cho biết trong cuộc họp báo thường kỳ rằng “lập trường kiên quyết phản đối việc Mỹ lạm dụng thuế quan của Bắc Kinh vẫn không thay đổi”.

Mức độ rủi ro đối với nền kinh tế Trung Quốc là rất lớn, khi lĩnh vực sản xuất quy mô lớn của nước này đang phải gánh chịu phần lớn tác động từ các mức thuế. Nhiều nhà phân tích đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế năm 2025 của Trung Quốc, trong khi ngân hàng đầu tư Nomura cảnh báo cuộc chiến thương mại có thể khiến Trung Quốc mất tới 16 triệu việc làm.

Ngân hàng trung ương Trung Quốc hôm thứ Tư đã công bố một gói kích thích tiền tệ mới, bao gồm việc cắt giảm lãi suất và bơm thanh khoản vào hệ thống ngân hàng nhằm đối phó với tác động kinh tế từ các mức thuế quan.

Các nhà phân tích nhận định động thái này là “có tính toán và chiến lược”.

“Gần như chắc chắn cũng có yếu tố mang tính tín hiệu gửi đến chính phủ Hoa Kỳ trước thềm cuộc gặp sắp tới,” ông Christopher Beddor, Phó Giám đốc nghiên cứu về Trung Quốc tại Gavekal Dragonomics, nhận định.

“Thông điệp ở đây là các quan chức Trung Quốc không hề hoảng loạn hay vội vã tìm cách thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, và họ sẽ không bước vào bàn đàm phán từ một vị thế yếu.”

Tác giả: Andrea Shalal, David Lawder và Laurie Chen